
أعلام المذهب المالكي
Bekende geleerden
Twaalf eeuwen geleerdheid, van Medina tot Timbuktu
Kennisbank · Geschiedenis · Tijdlijn · Methodologie · Geleerden · Boeken · Begrippen · Veelgestelde vragen
Door de eeuwen heen hebben duizenden geleerden de Maliki-school bestudeerd, onderwezen en verder ontwikkeld. Hieronder een selectie van de bekendste namen, per regio en tijdperk. De jaartallen zijn sterfjaren volgens de islamitische jaartelling (H) en, waar vermeld, de gangbare jaartelling.
De grondlegger
- Imam Malik ibn Anas مالك بن أنس (179 H / 795)
Imam van Medina, auteur van de Muwatta. Zie Wie was imam Malik ibn Anas?
De directe leerlingen
- ‘Abd ar-Rahman ibn al-Qasim عبد الرحمن بن القاسم (191 H / 806)
Twintig jaar leerling van Malik in Medina. Zijn overlevering vormt de kern van de Mudawwana en geldt als de sterkste binnen de school. - ‘Abdullah ibn Wahb عبد الله بن وهب (197 H / 812)
Egyptische geleerde, sterk in hadith; Malik sprak hem in zijn brieven aan als de mufti van Egypte. - Ashhab ibn ‘Abd al-‘Aziz أشهب بن عبد العزيز (204 H / 819)
Na Ibn al-Qasim de belangrijkste jurist van de school in Egypte. - ‘Abdullah ibn ‘Abd al-Hakam عبد الله بن عبد الحكم (214 H / 829)
Egyptische geleerde die een samenvatting van Maliks opvattingen schreef. - Asad ibn al-Furat أسد بن الفرات (213 H / 828)
Bracht de vragen van Ibn al-Qasim naar Kairouan (de Asadiyya); leidde later de verovering van Sicilië. - Yahya ibn Yahya al-Laythi يحيى بن يحيى الليثي (234 H / 848)
Andalusische leerling van Malik; zijn overlevering van de Muwatta is de bekendste.
Kairouan en Ifriqiya
- Sahnun سحنون (240 H / 854)
Auteur van de Mudawwana en rechter van Kairouan; mede door hem werd de school in Noord-Afrika gevestigd. - Ibn Abi Zayd al-Qayrawani ابن أبي زيد القيرواني (386 H / 996)
Bijgenaamd “de kleine Malik”. Schreef de Risala en het grote verzamelwerk an-Nawadir wa-z-Ziyadat. - Abu l-Hasan al-Qabisi أبو الحسن القابسي (403 H / 1012)
Jurist en hadithgeleerde, bekend om zijn werk over onderwijs aan kinderen. - Abu l-Hasan al-Lakhmi أبو الحسن اللخمي (478 H / 1085)
Auteur van at-Tabsira; stond bekend om zijn eigen afwegingen binnen de school. - Al-Mazari المازري (536 H / 1141)
Uit Mahdia (Tunesië); groot jurist en commentator van Sahih Muslim.
Al-Andalus
- ‘Abd al-Malik ibn Habib عبد الملك بن حبيب (238 H / 853)
Auteur van al-Wadiha, een van de grote verzamelwerken. - Al-‘Utbi العتبي (255 H / 869)
Verzamelde de ‘Utbiyya (al-Mustakhraja). - Ibn ‘Abd al-Barr ابن عبد البر (463 H / 1071)
Hadithmeester uit Córdoba; schreef at-Tamhid en al-Istidhkar over de Muwatta en het handboek al-Kafi. - Abu l-Walid al-Baji أبو الوليد الباجي (474 H / 1081)
Auteur van al-Muntaqa, een commentaar op de Muwatta, en werken over usul al-fiqh. - Ibn Rushd de grootvader ابن رشد الجد (520 H / 1126)
Opperrechter van Córdoba; schreef al-Bayan wa-t-Tahsil en al-Muqaddimat al-Mumahhidat. - Abu Bakr ibn al-‘Arabi أبو بكر بن العربي (543 H / 1148)
Rechter van Sevilla; schreef Ahkam al-Qur’an en commentaren op de Muwatta. - Ibn Rushd de kleinzoon ابن رشد الحفيد (595 H / 1198)
Filosoof en jurist; schreef Bidayat al-Mujtahid, een vergelijking van de rechtsscholen. - Ibn Juzayy al-Kalbi ابن جزي الكلبي (741 H / 1340)
Uit Granada; schreef al-Qawanin al-Fiqhiyya, een helder overzicht van de fiqh. - Abu Ishaq ash-Shatibi أبو إسحاق الشاطبي (790 H / 1388)
Uit Granada; schreef al-Muwafaqat over de doelen van de shari’a en al-I’tisam. - Ibn ‘Asim ابن عاصم (829 H / 1426)
Uit Granada; schreef het leerdicht Tuhfat al-Hukkam over rechtspraak.
Irak
- Al-Qadi Isma’il ibn Ishaq القاضي إسماعيل (282 H / 896)
Rechter in Bagdad en leider van de Iraakse Maliki-traditie. - Al-Qadi ‘Abd al-Wahhab al-Baghdadi القاضي عبد الوهاب (422 H / 1031)
Schreef at-Talqin, al-Ma’una en al-Ishraf; vertrok later naar Egypte.
Egypte in de latere periode
- Ibn al-Hajib ابن الحاجب (646 H / 1249)
Schreef Jami’ al-Ummahat, het voorbeeld voor latere samenvattingen. - Shihab ad-Din al-Qarafi شهاب الدين القرافي (684 H / 1285)
Schreef adh-Dhakhira, al-Furuq en Tanqih al-Fusul. - Khalil ibn Ishaq al-Jundi خليل بن إسحاق (776 H / 1374)
Schreef de Mukhtasar, het centrale handboek van de latere school. - Al-Kharashi, ad-Dardir en ad-Dasuqi الخرشي، الدردير، الدسوقي (1101, 1201 en 1230 H)
Schreven de bekendste commentaren op de Mukhtasar van Khalil.
Marokko en de Maghreb
- Al-Qadi ‘Iyad القاضي عياض (544 H / 1149)
Uit Ceuta; schreef Tartib al-Madarik over de geleerden van de school en ash-Shifa over de Profeet. - Al-Wansharisi الونشريسي (914 H / 1508)
Uit Tlemcen, werkzaam in Fes; verzamelde in al-Mi’yar duizenden fatwa’s uit de Maghreb en al-Andalus. - ‘Abd ar-Rahman al-Akhdari عبد الرحمن الأخضري (983 H / 1575)
Algerijnse geleerde; zijn korte handboek over reinheid en gebed wordt nog altijd aan beginners onderwezen. - Ahmad Baba at-Timbukti أحمد بابا التنبكتي (1036 H / 1627)
Geleerde uit Timbuktu, enige tijd in ballingschap in Marrakesh; schreef over de geleerden van de school. - ‘Abd al-Wahid ibn ‘Ashir عبد الواحد بن عاشر (1040 H / 1631)
Uit Fes; schreef het leerdicht al-Murshid al-Mu’in. Zie dit artikel. - Muhammad Mayyara محمد ميارة (1072 H / 1662)
Leerling van Ibn ‘Ashir en auteur van het bekendste commentaar op diens Murshid. - ‘Abd ar-Rahman al-Fasi عبد الرحمن الفاسي (1096 H / 1685)
Legde de rechtspraktijk van Fes vast in al-‘Amal al-Fasi. - At-Tawudi ibn Suda التاودي بن سودة (1209 H / 1795)
Geleerde van de Qarawiyyin met commentaren op de Tuhfa en op Sahih al-Bukhari. - Muhammad at-Tahir ibn ‘Ashur محمد الطاهر بن عاشور (1393 H / 1973)
Tunesische geleerde; schreef over de doelen van de shari’a (Maqasid ash-Shari’a) en de Koranuitleg at-Tahrir wa-t-Tanwir.
Verder lezen: Belangrijke boeken en Geschiedenis.
